Na het verlies van haar man begon Johanna Ittmann (70) zeven jaar geleden aan een nieuw hoofdstuk in haar leven. Dat ging niet zonder slag of stoot, maar vastberaden om haar kleinkinderen te zien opgroeien, gooide ze het roer om. Ze verhuisde, ging meer bewegen, stapte grotendeels over op plantaardige voeding, viel af en kon haar medicatie afbouwen. Nu, zeven jaar later, wil ze anderen inspireren. In augustus begon ze met een eigen wandelgroep bij de Veluwse Poort Vitaal in Ede.

Johanna werd geboren met de zeldzame erfelijke botziekte Hereditaire Multiple Exostosen-Multiple Osteochondromen (HME/MO), een aandoening waarbij goedaardige botgezwellen ontstaan. ‘Ik werd als kind vaak geopereerd’, vertelt ze. ‘Daardoor kon ik niet altijd meedoen met andere kinderen. Maar dat vond ik eigenlijk nooit zo erg. Mijn moeder zei altijd: hup, weer naar school.’

Nooit meer lopen
Na de geboorte van haar tweede kind, Johanna was toen 26, bleek dat ze een gezwel op haar bekken had. In het Amsterdamse OLVG werd haar rechter bekkenhelft en een deel van haar heup verwijderd. ‘Ik kreeg te horen dat ik nooit meer zou kunnen lopen en mijn leven lang darmproblemen zou hebben. Maar ik dacht alleen maar: ik heb twee kleine kinderen, ik moet weer kunnen lopen.’ Na jaren oefenen lukte dat ook. Johanna kon weer lopen, weliswaar met twee krukken. Ze liep, fietste, werkte en deed volop mee aan het dagelijks leven.

‘Alles deed me pijn. Maar stapje voor stapje werd ik sterker, met krachttraining en dagelijkse wandelingen.’

Ik voelde me alleen
Samen met haar man had Johanna 43 jaar in dezelfde plaats gewoond. Toch besloot ze om na zijn overlijden te verhuizen naar een nieuwbouwappartement in de Veluwse Poort, een wijk in Ede. ‘Ik voelde me alleen in het te grote huis. In Ede kende ik alleen mijn zoon en schoondochter, maar ik wist dat ik die stap moest zetten.’

Speedy Conzales
Eenmaal in Ede realiseerde Johanna zich dat ze aan de slag moest met haar gezondheid. Ze meldde zich aan bij een fysiotherapeut, die ondanks haar complexe medische achtergrond, met haar aan de slag ging. ‘Ik liep toen nog met twee krukken. Alles deed me pijn. Maar stapje voor stapje werd ik sterker, met krachttraining en dagelijkse wandelingen. Ik begon met een klein rondje hier op het pad, maar inmiddels loop ik met één kruk, soms wel anderhalf uur per dag en in een redelijk tempo. In de wijk noemen ze me soms Speedy Conzales.

Plantaardig koken
Naast de medische fitness, waar Johanna nog steeds twee keer per week naartoe gaat, schakelde ze een BGN-gewichtsconsulent in. ‘In de loop der jaren was ik zwaarder geworden en mijn darmen speelden steeds vaker op. Van de gewichtsconsulent leerde ik hoe ik zoveel mogelijk plantaardig kan koken. Ik merkte al snel dat voeding echt het verschil kan maken. Ik eet nu grotendeels vegetarisch, al neem ik soms nog een stukje zalm of kip. Ik gebruik vooral verse producten en ben voorzichtig met vet, suiker en zout.’

Medicatie afbouwen
Toen Johanna in Ede kwam wonen, slikte ze zeven soorten medicatie, waaronder zware pijnstillers en middelen voor haar darmen. Nu gebruikt ze er nog maar één, tegen haar ernstige vorm van osteoporose. ‘Die afbouw ging niet van de ene op de andere dag. Je lichaam moet daar echt aan wennen. Maar na een tijdje voelde mijn hele lijf beter. Ik sliep beter en voelde me ook rustiger.’

Nieuwe contacten maken
Johanna investeerde ook in haar sociale netwerk. ‘Toen ik hier kwam wonen, waren de appartementen net opgeleverd. Ik kende niemand en heb echt moeten leren om nieuwe contacten te maken. Op een gegeven moment ben ik gewoon op mensen afgestapt, heb ze uitgenodigd en sloot me aan bij een breiclubje. Dit jaar ga ik voor het eerst alleen op vakantie. Spannend, maar ik doe het wel.’

‘Ik heb zelf ervaren hoeveel beter ik me ben gaan voelen, fysiek en mentaal, door te bewegen, gezond te eten en te investeren in sociale contacten.’

Meewerken aan Veluwse Poort Vitaal
Zo kwam Johanna ook in contact met haar buurvrouw Jerona Joor, gewichtsconsulent en lokale aanjager bij 2diabeat. ‘Ze vroeg of ik wilde meedenken in de wijkgroep Veluwse Poort Vitaal, een initiatief dat bewoners stimuleert om gezonder te leven. Ik dacht meteen: kan ik dat wel? Ben ik daar goed in? Maar ik heb het toch gedaan en ik haal er nu ontzettend veel voldoening uit.’

Inmiddels was Johanna voor de Veluwse Poort Vitaal gastvrouw bij een checkpunt van de Hartstichting en werkte ze mee aan een enquête onder 65-plussers om hun behoeften in kaart te brengen.

Anderen inspireren
Met haar inzet voor Veluwse Poort Vitaal hoopt Johanna mensen met een beperking of oudere buurtgenoten over de streep te trekken om in beweging te komen. ‘Ik heb zelf ervaren hoeveel beter ik me ben gaan voelen, fysiek en mentaal, door te bewegen, gezond te eten en te investeren in sociale contacten. Zo ontstond het idee voor een wandelgroepje, onder mijn leiding, met kruk en al. Als ik maar één of twee mensen kan stimuleren om gezonder te gaan leven, ben ik al tevreden.’

Eerste wandeling een succes

Op woensdagochtend 6 augustus vond de eerste wandeling van de nieuwe wandelclub plaats. ‘De week ervoor hebben we mensen benaderd die hun e-mailadres hadden achtergelaten bij het Hartcheckpunt of de Fittest. We nodigden hen uit om mee te lopen met de wandelclub’, vertelt Johanna.

Vijf enthousiaste deelnemers kwamen op de eerste ochtend naar het verzamelpunt bij het Stadslab in Ede. Johanna: ‘We hebben een uurtje door de wijk gewandeld. Voor een paar dames, die nog niet zo lang in de buurt wonen, was het een mooie kans om de omgeving beter te leren kennen. Na afloop hebben we gezellig koffie gedronken met de mensen van Slow Sports.’

Johanna is blij verrast met de opkomst: ‘We houden het bewust laagdrempelig. Aanmelden is niet nodig, je kunt gewoon aansluiten. ‘Dat verlaagt de drempel en het lijkt te werken.’

Ze kijkt tevreden terug op deze eerste wandeling: ‘Het was ontspannen, gezellig en precies zoals we het voor ogen hadden. Ik kijk nu al uit naar volgende week.’

Benieuwd wat jij kunt doen voor een gezonde leefstijl in jouw wijk?

Maak kennis met de wijkaanpak en wijkadviseurs van 2diabeat! Neem contact op met ons op of meld je aan voor onze leergang Werken aan een gezondere wijk.

Misschien vind je deze verhalen ook interessant

• • Zaynab over gezonder worden dankzij gemeenschapskracht
  • Vijlen werkt aan een Blue Zone; samen op weg naar gezondheid en gemeenschaszin
  • Van persoonlijke strijd naar gemeenschapsmissie
  • Kiezen voor een gezonde leefstijl in kleine haalbare stapjes
  • Positieve Gezondheid werkt en dat blijft niet onopgemerkt in Sint Anthonis